چای یکی از نوشیدنی های پر طرفدار در کشور ما می باشد،چایی که درست دم شده باشد با عطر و بوی خود هر کسی را به سمت خود می کشاند و مسلما چای جوشیده و دم نکشیده طرفداری ندارد. چای سیاهی که به صورت فله‌ای در بازار به فروش می‌رسد تنوع فراوانی دارد؛ چای مورچه، ترش، باروتی و ... اما باید دانست که گیاه چای در همه نوع آن، یکی است اما وقتی در آب و هوای مختلف رشد می‌کند و چون جزو گیاهانی است که خیلی سریع تغییراتی در آن حاصل می ‌شود، تنوع ظاهری پیدا می‌کند؛ به عنوان مثال حتی در دو شهر شمال نیز گیاه چای بنابر آب و هوای محیط تغییراتی دارد.چای سیاه چای تخمیر شده و چای سبز چای تخمیر نشده است.برای دم کردن چای ابتدا باید آب به نقطه جوش برسد،بهتر است برای دم کردن چای از آب تازه استفاده شود چون آبی که چند بار جوشیده در طعم و خاصیت چای تاثیر میگذارد.
توجه داشته باشید آب سرد در کتری ریخته شود،خیلی وقت‌ها اتفاق می‌افتد که برای تسریع در درست کردن چای از آب گرم کمک می‌گیریم که این مسئله سبب ایجاد لکه‌هایی درون استکان یا فنجان چای می‌شود. در واقع این لکه‌ها نشانگر این است که آب گرم یا حتی داغ درکتری ریخته شده است.پس از جوشیدن آب نوبت دم کردن چای است.برای هر قوری بسته به نوع چای 1 – 2 قاشق چایخوری کافیست ، بهتر است 2/3 قوری را با آب جوش پر کنید.چند دقیقه ای باید صبر کنید تا چای دم بکشد و رنگدانه ها از برگها جدا شوند و وارد آب شوند.
چای سیاه ایرانی به علت اینکه کمتر تخمیر می شود نیازمند زمان طولانی تری برای دم کشیدن استو دم کشیدن آن بین 10 تا 15 دقیقه زمان میخواهد ولی چای خارجی به علت اینکه تخمیر بیشتری داشته سریع تر و در عرض 2 تا 3 دقیقه دم می کشد. روش دم کردن چای سبز نیز به همین صورت است و رنگ زیادی پس نمیدهد ، و در طی 5 دقیقه ترکیب های آنتی اکسیدانی و رنگی وارد آب می شود.چای را بعد از دم کشیدن سریعتر باید مصرف کرد هر چه چای تازه تر مصرف شود ترکیبات مفید آن اثر بیشتری در پیشگیری از بیماری های قلبی عروقی،سرطان و ... خواهد داشت. هرچه چای مدت زمان بیشتری بماند ترکیبات آن تغییر می کنند و واکنش نشان میدهند در نتیجه خاصیت خود را از دست می دهند.چای دم شده را بیشتر از نیم تا یک ساعت نباید نگه داشت و قبل از آن مدت باید مصرف کرد. پس بهتر است چای را به اندازه مصرف همان لحظه دم شود.
و اما بهترین ظرف برای دم کردن چای قوری های چینی و پیرکس هستند.دم کردن چای در فوری های فلزی باعث ورود یون های فلزی به چای شده و باعث تغییر رنگ و طعم آن نیز می شوند.امروزه لیوان های چینی در داری نیز وارد بازار شده اند که مخصوص دم کردن چای سبز می باشند ،از این لیوان ها برای دم کردن چای سیاه نیز می توان استفاده کرد. در واقع به گذاشتن چای روی حرارت پس از اضافه کردن آب جوش به چای خشک نیازی نیست.این کار باعث تسریع تخریب ترکیب های مفید چای شده و رنگ چای را سیاه می کند. همین که چای در کنار منبع گرما باشد کفایت می کند.اضافه کردن دارچین ، هل و زعفران هنگام دم کردن چای خاصیت آن را بیشتر میکند. مصرف آبلیمو همراه با چای اشکالی ندارد اما مصرف گلاب با چای خاصیت چندانی نداشته و فقط می تواند به چای عطر و بوی بهتری بدهد.از جمله اشتباهات رایج در دم کردن چای گذاشتن قوری روی کتری یا سماور برای دم کشیدن و زیاد درست کردن چای است که باعث کاهش خواص چای و خراب کردن عطر آن می شود.
چند اصل مهم در نگهداری چای وجود دارد: چای خشک را در ظروف دربسته چینی یا شیشه ای نگهداری کنید و بعد از استفاده در آن را ببندید. با اینکار از تغییر عطر چای جلوگیری می شود.و همچنین بهتر است چای به دور از سرما و گرما و رطوبت نگهداری شود. چای را در یخچال و فریزر نگهداری نکنید.چای هم مانند مواد غذایی دیگر فساد پذیر است پس حتما به تاریخ تولید و انقضای آن حتما باید توجه کرد.